Balla, „Niepokój”

Vladimír Balla to słowacki autor opowiadań. Podpisuje się tylko nazwiskiem. Programowo nie pisze powieści.

Dziwne, groteskowe rzeczy dzieją się w jego opowiadaniach. Nie wiemy na przykład, czy na łóżku pod prześcieradłem leży żywa kobieta czy manekin („Życie na żywca”). Nie wiemy, ale tu wcale nie chodzi o to, by wiedzieć. Otrzymujemy raczej sugestię grozy niż grozę samą. Niedopowiedzenia potęgują niepokój, rodzą pytania o status zdarzeń. Miały one miejsce w przeszłości, a teraz są relacjonowane? Dopiero zaistnieją w przyszłości, bo opowiadający o nich marzy? A może to tylko halucynacje? Majaki? Otwarte zakończenia nie oferują odpowiedzi.

Pewne motywy się powtarzają. Po pierwsze — ucieczka. Etapy wiecznej ucieczki donikąd. Ucieczki od siebie (w opowiadaniu „Infekcja” narrator regularnie pozbywa się mebli, dywanów, tynku ze ścian, bo ma wrażenie, że jego cechy przeszły na przedmioty i ożywiły je). Po drugie — niknięcie. Kurczy się pani Ajnowa („Wielka przemiana”) i szkolny kolega („Chłopiec w garści”), maleje miasteczko („Ex nihilo nihil fit”). Poczucie alienacji się wzmaga.

Bohater „Subtelnej opowieści o opowiadaniu opowieści o miłości” został uwiedziony przez ciemnowłosą nieznajomą z obrazu. Dziewczyna wyszła z malowidła do jednej z muzealnych sal, pociągnęła za sobą bohatera i odtąd włóczyli się razem po namalowanym świecie. To się musiało źle skończyć.

Szkoda, że to jedyna książka Balli, która ukazała się w Polsce. Pocieszam się jednak ciekawostką, którą wyłuskałam z jego „Niepokoju”. Wiecie, jak w dialekcie wschodniosłowackim brzmi poniedziałek?

Pondzelek :)

Balla, Niepokój, przeł. J. Bukowski, Sejny 2008.
Advertisements

2 thoughts on “Balla, „Niepokój”

  1. Sugestia grozy bywa bardziej przerażająca, niż groza podana na srebrnej tacy… dodaję do listy „chcę przeczytać”, dzięki :)

  2. Proszę ;) Nie wszystkie opowiadania w zbiorze grożą groźną grozą. Są też takie, które zawierają refleksje o kondycji małego, żałosnego, wyobcowanego człowieka. Raczej smucą, niż niepokoją. I zakończenia są specyficzne – urwane, niedopowiedziane, niewyjaśnione, przecięte i zawieszone.

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s

%d blogerów lubi to: