„Cinema Paradiso”

(muzyka) reżyseria Giuseppe Tornatore pierwszy cytat z filmu Wyjedź stąd […] Póki tu jesteś, wydaje ci się, że to środek świata, że nic się nie zmieni, potem wyjeżdżasz, wracasz za rok, za dwa, i wszystko wygląda inaczej. Nić się urywa. Ludzie są inni, rzeczy także. […] Życie nie jest takie jak w kinie. Życie jest […]

„Utoj sunechtejn alla sunfilejn efun”

„Profesor Tadeusz Zieliński napisał kiedyś, że są ustępy w Antygonie niemożliwe do przetłumaczenia na żaden język. Sądzę, że gdy pisał te słowa, temperament poniósł znakomitego a rozmiłowanego w mowie Hellenów filologa. Ale trzeba przyznać, że są ustępy bardzo trudne do oddania w języku nowożytnym. Takim jest słynne powiedzenie Antygony: utoj sunechtejn alla sunfilejn efun. Morawski tłumaczy: Współkochać przyszłam, […]

Studia

„Studia przerwałem przede wszystkim z własnej winy, a może z winy wierności tradycjom moich wielkich ancêtres„. Edward Stachura, Fabula rasa. Z wypowiedzi rozproszonych, Warszawa 1984, s. 286.

Kobieta-nikt

„Ródź się, kobieto-nikt, kobieto-trzy, kobieto-trefelku-najśliczniejszy, kobieto-fakt, kobieto-kwiat, kobieto świat-i-zaświat. Ródź się tak, jak cię na to stać. Twoje ciało tu już jest; wszystko nim jest. Nawet w sobie odkrył twoje ciało mężczyzna-nikt, on, co przecież też wszystkim ciałem jest. Ale w męskim swoim ciele odkrył jeszcze kobiece ciało, twoje ciało. Tak to odkrywca odkrywa w […]

Dzieci o wielu imionach

„Ariel z powagą pokiwał głową. − Dziecko pozbawione rodziców ma wiele imion. − Dziecko pozbawione rodziców? Jeszcze raz kiwnął głową. − Wcale nie ukochane dzieci mają wiele imion. Wiele imion mają podrzutki, dzieci, które znajduje się na schodach. Te, o których nie wiadomo, skąd się wzięły. Te, które unoszą się w pustej przestrzeni”. Jostein Gaarder, W […]

Pisanie książki

„Pisanie książki przypomina – oprócz wielu innych rzeczy – długą podróż z przyjaciółmi: jest swoistą pielgrzymką, podczas której spotykaliśmy się wielokrotnie, czasem rozstawaliśmy, jedliśmy posiłki, wymienialiśmy się opowieściami, pomysłami, żartami i sądami. Dzięki temu przyjaciele wpisali się na stałe w tę historię”. Alan Bradley, Ucho od śledzia w śmietanie, przeł. J. Polak, Poznań 2011, s. 380.

Złocista cisza

„Dotknęłam po ciemku ciepłego końskiego łba, który niósł dziwną pociechę. Nigdy bym nie podejrzewała… Przylgnęłam czołem do czoła Grasta. Serce biło mi teraz wolniej i trwaliśmy tak przez długą chwilę w świetle gwiazd, rozmawiając ze sobą w sposób, który od niepamiętnych czasów obywał się bez słów”. „Po kilku sekundach odetchnęłam. Zapadła między nami wspaniała cisza – nieodłączna […]

To się nie pali

Ogród, liście, jesienny chłód w powietrzu, ostatnie jabłka na drzewach. Śpieszność, ale nieśpieszna. Rozmowa o ogniu. O rozpalaniu, podtrzymywaniu, pilnowaniu. — Muszę iść, bo mam piec otwarty, muszę dorzucić, jest już zimno. Do rozmowy wtrąca się chłopczyk, który dotychczas siedział na tylnym siedzeniu roweru otoczony ciszą. Mówi aforystycznie: — Jak nikogo nie ma, to się nie […]

Sufit, czyli absolut

Jeżeli tylko serce jest ciepłe i bije, jak powinno, to się nie marznie. Pippi Långstrump   „Pippi jest normalna, bo nikt nie mówi jej, co ma robić i jak ma żyć, dlatego wszystkie reguły, jakimi się kieruje, bierze prościutko od absolutu, z samego jądra człowieczeństwa. Krótko mówiąc, z sufitu, a jeżeli znajduje się na zewnątrz […]

„Gdy kobieta idzie powoli ulicą, patrzą na nią wszyscy mężczyźni”

Proszę, z czasu wyrwij mnie. Werner Bergengruen „Próżnowanie jest początkiem wszelkiej miłości – powiedziała raz poetka Ingeborg Bachmann. Takie próżnowanie można ćwiczyć codziennie przy zwykłej czynności chodzenia. Chodzić powoli, świadomie stawiać każdy krok, nie pozwolić się popędzać – przez nic – to pozwala nam całkowicie żyć chwilą, prowadzi do intensywnego przeżywania wewnętrznego pokoju. Powolność ma swoje własne piękno. Gdy […]

Do zobaczenia w 1912 roku…

Przy śniadaniu usłyszałam w radiu, że dziś rocznica urodzin Tadeusza Różewicza. Byłam kiedyś na gali wręczenia Wrocławskiej Nagrody Poetyckiej Silesius. Za całokształt twórczości dostał ją Tadeusz Różewicz. Miał wtedy (w 2008 roku) 87 lat. Powiedział, że nie będzie długo mówić, aby nie nudzić. Z karteczek odczytał garść cytatów Silesiusa, wrocławskiego poety doby baroku. Angelus Silesius […]

Pogłębiać głębię

Słowa o zanurzeniu się w głębi, Które czytaliśmy. Lata, słowa, miniony czas. Wciąż jeszcze tym jesteśmy. Wiesz, ta przestrzeń jest nieskończona, wiesz, nie musisz unosić się w przestworza, wiesz, to, co wpisało się w twoje oczy, pogłębia naszą głębię. Paul Celan, Das Wort vom Zur-Tiefe-Gehen