Aleksander Puszkin

↔ Natknęłam się dziś na informację o rocznicy urodzin Puszkina. Pomyślałam, że mogłabym z literackich odłamków/cytatów utworzyć pewną mozaikę. Puszkin. Wybitny przedstawiciel romantyzmu rosyjskiego. Reformator języka literackiego („wysprzątał język, jak sprząta się dom”). Przy nim każdy to pętak. ♠ „Trudno powiedzieć cokolwiek o Puszkinie komuś, kto nic o nim nie wie. Puszkin był wielkim poetą. Napoleon […]

Szczęście

„Dokonał olbrzymiej pracy gromadząc wręcz gigantyczny zbiór przeróżnych definicji szczęścia. Były tam najprostsze definicje negatywne (Pieniądze nie dają szczęścia), najprostsze pozytywne (Najwyższe zadowolenie, całkowity dostatek, sukces, powodzenie), definicje kazuistyczne (Szczęście jest to brak nieszczęścia) oraz paradoksalne (Najszczęśliwsi są głupcy, błazny, debile i abnegaci, albowiem nie doznają wyrzutów sumienia, nie boją się upiorów ani innych duchów, nie […]

Błyski humoru, czyli garść cytatów z kryminału humorystycznego Darii Doncowej „Nieściśle tajne”

„Obrałam najpierw łatwiejszą drogę i wyruszyłam na poszukiwanie biblioteki. Znalazłam ją na końcu świata, w uroczej dzielnicy Diegunino. Jechałam tam prawie półtorej godziny. Z nieba waliła lodowa kasza, szare chmury oblegały miasto; musiałam za dnia włączyć światła. W końcu dotarłam do sześciopiętrowego bloku i zeszłam do sutereny. Sroga niewiasta o twarzy nauczycielki matematyki spytała ostrym […]

Wieniamin Kawierin, „Werlioka”

Mam czasem wrażenie, że tytuły książek przypominają obietnice. I jak to z obietnicami bywa — mogą być spełnione lub niespełnione. Wypisuję sobie takie tytuły-obietnice (kolejność przypadkowa, wybór też): „Fabryka bezkresnych snów”, „Jak karmić motyle?”, „Księga złudzeń”, „Mam łóżko z racuchów”, „Panoptikum miasta Pragi”, „Pogrzebacz Wittgensteina”, „Poniedziałek zaczyna się w sobotę”, „Przypadki inżyniera ludzkich dusz. Entertainment ze […]

Fiodor Dostojewski, „Biesy”

Jeślibym miała opisać wrażenie, jakie proza Fiodora Dostojewskiego we mnie budzi, przy pomocy jakiegoś obrazu, byłby to obraz ludzi, którzy biegną dokądś w gorączkowym pośpiechu, zatrzymują się w pół kroku, zawracają i biegną w przeciwnym kierunku. Rozmawiają chaotycznie, poszarpanymi zdaniami. Zewnętrzna teatralność jest wyrazem ich wewnętrznej prawdy, powierzchowna śmieszność pokrywa głęboki tragizm. Od szaleńczej trzeźwości […]

Tekturowe cudeńka

„Wzdychał był podówczas do piątej w kolejności córki pana generała, ciesząc się bodaj wzajemnością. Amalię o właściwym czasie wydano jednak za starego fabrykanta Niemca, starego kolegę starego generała. Andriej Antonowicz za długo nie płakał, lecz wykleił teatr z tektury. Podnosiła się kurtyna, wychodzili, gestykulowali aktorzy; w lożach siedziała publiczność, nakręcana orkiestra wodziła smyczkami po skrzypcach, kapelmistrz […]

Lew Tołstoj, „Sonata Kreutzerowska”

Myślę, że w charakterystyce Lwa Tołstoja warto użyć przymiotnika bezkompromisowy. Niezależny. I chyba bardzo skupiony na sobie. Lew Tołstoj wzbudza(ł) emocje. Bo czy to nie dziwne, że syn hrabiego, student orientalistyki i prawa (studia rzucił po trzech latach, ale nie w tym rzecz), oficer artylerii spod Sewastopola, autor dzienników przesyconych opisami przygód miłosnych, człowiek, który ożenił się […]

Fiodor Dostojewski, „Bracia Karamazow”

„Bracia Karamazow” to ostatnia powieść Fiodora Dostojewskiego. Sam pisarz wiedzieć o tym nie mógł, nie powiedział sobie przecież: „teraz napiszę swoje ostatnie dzieło”, ale w oczach późniejszych czytelników utwór mógł uchodzić za pewne podsumowanie przemyśleń i doświadczeń twórcy. Dmitrij, Iwan i Aleksiej bardzo się różnią. Łączą ich jedynie, przekazane przez dość nikczemnego ojca Fiodora Pawłowicza Karamazowa, […]

Tadeusz Klimowicz, „Pożar serca. 16 smutnych esejów o miłości, o pisarzach rosyjskich i ich muzach”

Wiecie, że Aleksandr Puszkin w noc poślubną wyszeptał swojej żonie Natalii słowa, że jest jego sto trzynastą kobietą? Wiecie, że Fiodor Dostojewski wszystkie swoje listy, nawet te skierowane do najbliższych, podpisywał albo nazwiskiem, albo imieniem i nazwiskiem, nigdy samym imieniem? Wiecie, że Lew Tołstoj pisał „Dziennik tylko dla siebie” i chował go pod koszulą lub w […]

„Pan uroczo całuje”

„Pan leży, wchodzę, siadam z brzegu, podnoszę do ust rękę, wtulam się, podziwiam, kocham. Za oknem — wielkie życie, obce, nic nas nie obchodzi, wszystko jest takie proste: Pan, ja. I cała noc przed nami. Opowiadam Panu jakieś nonsensy — śmiejemy się — nic miłosnego! — noc jest nasza, robimy, co chcemy. Ale noc jest […]

Fiodor Michajłowicz Dostojewski

„Ta tajemnicza, budząca lęk choroba stała się oczywiście ważnym elementem mitologii pisarza. Dziś trudno sobie wyobrazić poważną pracę naukową o życiu i twórczości autora Biesów bez próby rozważań o epilepsji. Przypadek pacjenta Dostojewskiego trafił też wreszcie do rąk współczesnych lekarzy, którzy swoją diagnozę oparli na relacjach samego zainteresowanego i świadectwach jego najbliższych (zwłaszcza żony i […]

Mikołaj Gogol, „Opowiadania petersburskie”

W tomie zawarte są dwa opowiadania. Bohaterem pierwszego z nich — „Szynela” — jest radca tytularny Akakiusz Kamaszkin, drobny urzędniczyna, trudniący się przepisywaniem dokumentów. Trudniący się? To za mało powiedziane. Akakiusz żyje przepisywaniem, świata poza nim nie widzi, do tej czynności sprowadza się jego jestestwo. Urzędnik mógłby śmiało wyrzec: „przepisuję, więc jestem”, a głębokiego przekonania […]

Borys Akunin, „F.M.”

Na okładce książki wycięty Dostojewski z obrazu Pierowa — skupiony, zamyślony, poważny, z dłońmi splecionymi na kolanach i wzrokiem wbitym w pustkę. W powieści też się pojawia, ale w innym świetle. Jest zadłużony, przegrywa w ruletkę wyżebrane od znajomych pieniądze, godzi się na kompromisy. Jednym z nich jest „Teoryjka. Opowieść petersburska” napisana dla wydawcy, który życzył sobie solidnego […]